Testen als steunpilaar: wat beïnvloedt testbereidheid bij meldingsplichtige infectieziekteuitbraken

Testen tijdens infectieziektenuitbraken is essentieel om zicht te houden op de uitbraak en effectieve controlemaatregelen te treffen. De GGD’en spelen een centrale rol hierin, o.a. door het uitvoeren van bron- en contactonderzoek. Wanneer een burger contact heeft gehad met iemand met een meldingsplichtige infectieziekte, neemt de GGD contact met hen op. De laatste jaren hebben medewerkers van GGD Haaglanden de indruk dat mensen steeds vaker weigeren om zich te laten testen, wanneer dat tijdens dit gesprek gevraagd wordt. Gezien de verwachte toename in infectieziektenuitbraken in de toekomst en de dalende vaccinatiegraad is dit een verontrustend signaal.

Om beter zicht te krijgen op de testbereidheid in onze regio willen wij in gesprek gaan met inwoners. Het doel is bijdragen aan de ontwikkeling van een meer inclusieve aanpak met betrekking tot testen in het geval van een toekomstige pandemie, niet alleen gericht op de ‘gemiddelde’ bevolking, maar met aandacht voor groepen die over het algemeen ondervertegenwoordigd zijn in onderzoek en beleid, waardoor de bereidwilligheid tot testen kan worden verbeterd.

UITGELICHT

Nieuwsbericht ZonMw aanvraag Testen als steunpilaar

De aanvraag “Testen als steunpilaar: wat beïnvloedt testbereidheid bij meldingsplichtige infectieziektenuitbraken?” van GGD Haaglanden in samenwerking met de Health Campus en faculteit Sociale Wetenschappen van de Universiteit Leiden is goedgekeurd! LEES VERDER

Vraagstelling

De hoofdvraag die met dit onderzoek wordt beantwoord is:

Welke factoren (volgens het Theoretical Domains Framework | TDF) worden gerelateerd aan de testbereidheid van de inwoners uit de regio Haaglanden tijdens een hypothetische pandemie met aviaire influenza overdraagbaar van mens-op-mens?

DEELVRAGEN

  1. Hoe beïnvloeden gedragsdeterminanten op het fysieke en psychologische vlak, zoals kennis en vaardigheden, de testbereidheid?
  2. Wat is de invloed van sociale- en omgevingsdeterminanten, zoals sociale normen en toegankelijkheid van testen, op de testbereidheid?
  3. In welke mate hebben determinanten op het gebied van motivatie invloed op de testbereidheid?
  4. Welke externe prikkels zetten aan tot testen, en wat kan ervoor zorgen dat inwoners wegblijven van testen?
  5. Wat zijn de factoren die de testbereidheid van inwoners beïnvloeden uitgesplitst naar herkomst, sociaaleconomische achtergrond op wijkniveau, en vaccinatiebereidheid?

Aanpak

Aan de hand van semigestructureerd interviews over een hypothetische uitbraak met mens op mens overdraagbare vogelgriep willen wij onderzoeken wat de testbereidheid tijdens een toekomstige uitbraak zou zijn. Daarnaast zullen we belemmerende en motiverende factoren in kaart brengen op basis van de theoretische domeinen van het Theoretical Domains Framework (TDF). Voor de interviews zullen wij een praatplaat ontwerpen, om het gesprek soepeler te laten lopen en rekening te houden met mensen met een lagere taalvaardigheid. De hypothetische uitbraak zal uitgelegd worden aan de hand van drie korte video’s/animaties, waarbij het voortschrijdend inzicht tijdens een pandemie nagebootst wordt.

Het doel is mensen te interviewen van verschillende socio-demografische achtergronden. Een eerste poging hiertoe is dat we mensen willen includeren vanuit verschillende wijken. Om te zorgen dat we ook de mensen bereiken die niet regelmatig bij de GGD komen, en minder vaak reageren op oproepen, gaan we via professionals die direct contact hebben met wijkbewoners contact zoeken. Respondenten worden beloond met een VVV- of supermarkt-bon van 15 euro na het afnemen van het interview. De interviews zullen woordelijk getranscribeerd worden en in Atlas.ti geanalyseerd worden.

Participanten

Hoofdaanvrager en hoofdonderzoeker is Anja van der Schoor, awpg Lumens. Medeaanvragers:

  • GGD Haaglanden
    • Rosa van Hoorn – Mede-hoofdaanvrager en onderzoeker
    • Mariska Petrignani – Medisch adviseur
    • Coco Kersten – Adviseur en verbinder met wijkteams
    • Margriet Musken – Adviseur
    • Diana Griffioen – Verlpeegkundig adviseur
    • Laura Vols – Communicatie adviseur
    • Irene van der Meer – Adviseur
  • LUMC: Hanneke Borgdorff – Adviseur
  • Universiteit Leiden FSW: Laurens van Gestel – Adviseur

Dit project is mede mogelijk gemaakt door een ZonMw Stimuleringsimpuls voor Pandemische Paraatheid.

Resultaten

Met de resultaten van dit onderzoek verwachten we inzicht te krijgen in de testbereidheid van de inwoners van GGD Haaglanden, en verwachten we inzicht te krijgen in welke externe factoren de testbereidheid kunnen beïnvloeden. Deze informatie is van groot belang om bij een toekomstige infectieziekte uitbraak beter te kunnen inspelen op de behoeften/wensen van de inwoners. Op deze manier dragen we bij aan een aanpak op maat voor testen tijdens toekomstige meldingsplichtige infectieziekteuitbraken, en kan de GGD weer leunen op testen als een essentieel onderdeel van de bestrijding.

Producten

De resultaten van dit onderzoek zullen op verschillende manieren gedeeld en geïmplementeerd worden. Ten eerste zullen ze dienen als basis voor genuanceerde aanbevelingen, die gebruikt kunnen worden om het gesprek te voeren met partijen die invloed hebben op het bevorderen van de testbereidheid van alle inwoners, zoals GGD’en, huisartsen, praktijkondersteuners, sleutelfiguren in de wijk, en het RIVM (Centrum Infectieziektebestrijding). Daarnaast zullen de resultaten gedeeld worden met ketenpartners, gepresenteerd worden op (inter)nationale bijeenkomsten, en gepubliceerd worden in zowel een Nederlands als een internationaal peer-reviewed tijdschrift. Verder zullen de resultaten verwerkt worden in een laagdrempelige animatie die gedeeld kan worden door de gemeente.

Samenvatting

Medewerkers van GGD Haaglanden hebben de indruk dat inwoners van de regio Haaglanden de laatste jaren vaker een test weigeren wanneer de GGD contact opneemt vanwege contact met iemand met een meldingsplichte infectectieziekte. Dit is verontrustend, zeker aangezien het aantal mensen de vaccinatiegraad daalt. Om inzicht te krijgen in de redenen waarom mensen zich wel/niet laten testen willen we inwoners met verschillende socio-demografische kenmerken in de regio interviewen, aan de hand van een hypothetische uitbraak van mens op mens overdraagbare vogelgriep. De uitkomsten van dit onderzoek dragen bij aan het beter begrijpen wat beïnvloedende factoren voor testen zijn. De uitkomsten van dit onderzoek zullen bijdragen aan het aanpassen van testmogelijkheden en/of informatie(stromen), of het ontwikkelen van interventies. Hiermee dragen we bij aan het verkleinen van verschillen tussen inwoners als het gaat om de toegankelijkheid van testen, en initiëren van vroegtijdige behandeling.

© 2024 awpg Lumens. Alle rechten voorbehouden / Disclaimer / Privacy / Realisatie: Lemon